
Με λίγα λόγια: μπορεί ένας γονιός που δεν μιλά άνετα αγγλικά να βοηθήσει το παιδί του να τα μάθει;
- Ναι. Δεν χρειάζεται να γίνετε εσείς ο καθηγητής αγγλικών. Ο ρόλος σας είναι να δημιουργήσετε τη ρουτίνα, να παίξετε μαζί και να ενθαρρύνετε το παιδί, ενώ οι ηχογραφήσεις δίνουν ένα αξιόπιστο πρότυπο προφοράς.
- Χρησιμοποιήστε ηχογραφήσεις για την προφορά: τραγούδια, ιστορίες και λεξικά με ήχο. Επαναλαμβάνετε μαζί με το παιδί.
- 15 λεπτά την ημέρα σε σταθερή ώρα μπορεί να είναι πιο χρήσιμα από μία μεγάλη συνεδρία μία φορά την εβδομάδα.
- Τις οδηγίες μπορείτε να τις δίνετε στα ελληνικά. Αυτό που μετράει είναι το παιδί να ακούει και να χρησιμοποιεί αγγλικές λέξεις στη διάρκεια της δραστηριότητας.
- Μαθαίνετε μαζί με το παιδί. Έτσι του δείχνετε ότι τα λάθη είναι φυσιολογικό κομμάτι της μάθησης.
Γιατί δεν είναι απαραίτητο ο γονιός να μιλά άπταιστα αγγλικά;
Οι συμβουλές του British Council προς τους γονείς δίνουν έμφαση στον ενθουσιασμό, στην ενθάρρυνση και στην τακτική εξάσκηση — όχι στα τέλεια αγγλικά του ενήλικα. Τα μικρά παιδιά συχνά μαθαίνουν γλώσσα μέσα από την επανάληψη, την κίνηση και το παιχνίδι. Αυτές τις συνθήκες μπορείτε να τις δημιουργήσετε ακόμη κι αν μαθαίνετε κι εσείς.
Εκεί που τελειώνουν οι δικές σας γνώσεις, βάλτε μια ηχογράφηση. Ένα παιδικό τραγούδι ή ένα αξιόπιστο ηχητικό πρότυπο δίνει στο παιδί σαφές παράδειγμα των ήχων, ενώ εσείς φροντίζετε το παιχνίδι στα αγγλικά να γίνεται τακτικά.
Πώς μοιάζει μια συνεδρία αγγλικών 15 λεπτών για έναν γονιό που μαθαίνει κι αυτός;
Λεπτά | Τι κάνετε | Ο ρόλος σας |
|---|---|---|
0–3 | τραγούδι με κινήσεις, για παράδειγμα για τα μέρη του σώματος | βάζετε την ηχογράφηση και κινείστε μαζί |
3–8 | 5 λέξεις της ημέρας σε κάρτες με εικόνες | δείχνετε την κάρτα, βάζετε τον ήχο, επαναλαμβάνετε μαζί |
8–13 | παιχνίδι με αυτές τις λέξεις | αν χρειαστεί, εξηγείτε το παιχνίδι στα ελληνικά· το παιδί χρησιμοποιεί τις αγγλικές λέξεις |
13–15 | σύντομη ιστορία ή επανάληψη του τραγουδιού | βλέπετε ή ακούτε μαζί και εντοπίζετε γνωστές λέξεις |
Αν παρουσιάζετε πέντε λέξεις πέντε ή έξι μέρες, το παιδί συναντά μέσα στην εβδομάδα 25–30 λέξεις· ο στόχος είναι να τις αναγνωρίζει ξανά και ξανά, όχι να θυμάται τέλεια την καθεμία. Περισσότερα για το πώς να μοιράσετε τα 15 λεπτά θα βρείτε στον οδηγό 15 λεπτά αγγλικά την ημέρα.

Πού θα βρείτε αξιόπιστη προφορά;
- Ηλεκτρονικά λεξικά με ήχο: ακούστε τις 5 λέξεις πριν από τη δραστηριότητα. Αρκούν δύο λεπτά.
- Παιδικά τραγούδια: διαλέξτε σύντομα τραγούδια με ρεφρέν που επαναλαμβάνεται και με κινήσεις.
- Ιστορίες ή κινούμενα σχέδια στα αγγλικά: προτιμήστε τον πρωτότυπο ήχο· οι υπότιτλοι βοηθούν τα μεγαλύτερα παιδιά που ήδη διαβάζουν.
- Ηχογραφήστε τη δική σας προφορά: ηχογραφήστε τον εαυτό σας, συγκρίνετε με το πρότυπο και αφήστε το παιδί να γίνει για πλάκα ο «δάσκαλος».
Μη φοβάστε την προφορά σας. Το παιδί μπορεί να ακούει διαφορετικές φωνές στα αγγλικά, και η δική σας είναι μόνο μία από αυτές. Το να αποφεύγετε εντελώς τα αγγλικά από φόβο μήπως κάνετε λάθος βοηθά λιγότερο από το να μιλάτε και να ελέγχετε, όταν χρειάζεται, την προφορά μιας άγνωστης λέξης.
Παιχνίδια που μπορείτε να παίξετε χωρίς να ξέρετε γραμματική
- Τι χάθηκε; Βάλτε 5 αντικείμενα στο τραπέζι, ζητήστε από το παιδί να κλείσει τα μάτια και κρύψτε ένα. Το παιδί λέει στα αγγλικά ποιο λείπει.
- Βρες το χρώμα. «Find something red!» Το παιδί τρέχει να βρει κάτι κόκκινο και να το φέρει.
- Ο Σάιμον λέει (Simon Says). Χρησιμοποιήστε εντολές κίνησης όπως «Touch your nose», «Jump» και «Sit down». Αρκεί ένα σημείωμα με 8–10 φράσεις.
- Μνήμη με εικόνες. Χρησιμοποιήστε ζευγάρια ίδιων καρτών με εικόνες και λέτε την αγγλική λέξη κάθε φορά που γυρίζει μια κάρτα.
- Παιχνίδι του μαγαζιού. Βάλτε φρούτα και παιχνίδια στο τραπέζι· το παιδί «αγοράζει» κάτι λέγοντας «An apple, please.»
Παρόμοια παιχνίδια ανά ηλικία περιγράφουμε σε οδηγούς όπως Αγγλικά για παιδιά 4 ετών και Αγγλικά για παιδιά 5 ετών μέσα από την κίνηση.

Πώς θα χωρέσουν τα αγγλικά σε μια συνηθισμένη μέρα;
Τα παιδιά θυμούνται καλά τη χρήσιμη γλώσσα όταν εμφανίζεται σε ρουτίνες που επαναλαμβάνονται:
- Ντύσιμο: socks, shoes, jacket· «Put on your shoes.»
- Φαγητό: apple, milk, bread· «More, please.»
- Συμμάζεμα: «Put the car in the box»· μετράτε τα παιχνίδια ως το δέκα.
- Μπάνιο: μέρη του σώματος, warm και cold.
- Βόλτες: χρώματα των αυτοκινήτων, καιρός, ζώα.
Διαλέξτε μία ρουτίνα για μία εβδομάδα. Χρησιμοποιήστε μόνο λίγες σταθερές φράσεις και επαναλαμβάνετέ τις κάθε φορά στην ίδια περίσταση. Το γνωστό πλαίσιο βοηθά το παιδί να συνδέσει τη φράση με το νόημά της.

Πώς μπορείτε να μαθαίνετε μαζί με το παιδί;
Κρατήστε ένα κοινό τετράδιο λεξιλογίου: το παιδί ζωγραφίζει και εσείς γράφετε την αγγλική λέξη. Μία φορά την εβδομάδα ξεφυλλίστε το και διαλέξτε τρεις αγαπημένες λέξεις. Αν κανείς από τους δύο δεν ξέρει μια λέξη, ψάξτε τη μαζί σε λεξικό με ήχο. Το παιδί βλέπει ότι και οι μεγάλοι μαθαίνουν, και η εξάσκηση στη γλώσσα γίνεται κάτι που κάνετε μαζί, όχι κάτι που του επιβάλλεται.
Πώς ελέγχετε την πρόοδο χωρίς εξέταση;
Αποφύγετε τις συνεχείς ερωτήσεις μετάφρασης όπως «Πώς λέγεται ο σκύλος στα αγγλικά;». Κάνουν την εξάσκηση να μοιάζει με διαγώνισμα. Αντί γι’ αυτό:
- απλώστε κάρτες με εικόνες και δώστε μια απλή οδηγία στα αγγλικά, όπως «Give me the dog»· το παιδί μπορεί να απαντήσει δείχνοντας,
- αφήστε μια κάρτα ανάποδα, γυρίστε την και περιμένετε να δείτε αν το παιδί θα την ονομάσει μόνο του,
- μία φορά τον μήνα ηχογραφήστε μια σύντομη, παιχνιδιάρικη κουβέντα και συγκρίνετέ τη με την προηγούμενη.
Σε μια δεύτερη γλώσσα η κατανόηση συχνά αναπτύσσεται πριν από τη σίγουρη ομιλία. Ένα παιδί μπορεί για ένα διάστημα να ακούει, να δείχνει και να αντιδρά χωρίς λόγια, πριν αρχίσει να μιλά περισσότερο αγγλικά. Αυτό μπορεί να είναι φυσιολογικό κομμάτι της εκμάθησης μιας γλώσσας.
Ποια λάθη να αποφύγετε;
- Διόρθωση κάθε λέξης. Συχνά είναι καλύτερο να επαναλάβετε φυσικά τη σωστή μορφή μέσα στην απάντησή σας, χωρίς να το κάνετε μάθημα διόρθωσης.
- Μετάφραση των πάντων στα ελληνικά. Μια εικόνα και μια χειρονομία συχνά αρκούν.
- Πάρα πολλές καινούργιες λέξεις μαζί. Πέντε σε μία σύντομη συνεδρία είναι αρκετές.
- Οθόνη χωρίς ενήλικα. Μια σύντομη ιστορία που τη βλέπετε μαζί και μετά τη συζητάτε μπορεί να είναι πιο διαδραστική από την παθητική παρακολούθηση του παιδιού μόνου του.
- Εγκατάλειψη μετά από μία εβδομάδα. Η εκμάθηση μιας γλώσσας χρειάζεται επαναλαμβανόμενη επαφή μαζί της για μεγάλο διάστημα.
Πότε να μιλήσετε με έναν ειδικό;
Η ανάμειξη γλωσσών και μια μεγαλύτερη φάση ακρόασης μπορεί να είναι συνηθισμένες στα παιδιά που μαθαίνουν περισσότερες από μία γλώσσες. Αν σας ανησυχεί η ανάπτυξη του λόγου ή της γλώσσας του παιδιού στην ισχυρότερη γλώσσα του ή στη γλώσσα του σπιτιού — για παράδειγμα, μιλά πολύ λιγότερο απ’ ό,τι αναμένεται για την ηλικία του ή συστηματικά δύσκολα γίνεται κατανοητό —, συζητήστε το με τον παιδίατρο ή με λογοθεραπευτή. Η εκμάθηση των αγγλικών ως δεύτερης γλώσσας δεν εξηγεί από μόνη της επίμονες δυσκολίες επικοινωνίας.
Πηγές
- British Council, LearnEnglish Kids — How to start teaching kids English at home (συμβουλές για γονείς, και για όσους έχουν περιορισμένες γνώσεις αγγλικών).
- British Council, LearnEnglish Kids — Practical tips (πρακτικές συμβουλές για γονείς).